Na żywo List do sąsiada Widgety Średnie dobowe Kontakt
JAS

Jak dbać o środowisko mieszkając w Jaworznie - poradnik

Przylaszczki
Przylaszczki na Rudnej Górze

Mieszkasz w Jaworznie i zależy Ci na naszej planecie? Jest kilka rzeczy które możesz dla niej zrobić:


✔️ Kup bilet roczny i korzystaj z PKM Jaworzno. Staraj się jak najczęściej zostawiać samochód w garażu, zaprzyjaźnij się z rowerem, krótsze dystanse pokonuj pieszo.

Zmniejszysz w ten sposób emisję szkodliwych substancji zanieczyszczających powietrze (cząstki stałe, ozon, rakotwórcze tlenki azotu). Niezależnie od rodzaju oszczędzanego silnika oraz pory roku - będziesz produkował mniej CO2 powodującego ocieplenie klimatu i pośrednio ekstremalne zjawiska meteorologiczne. Wykorzystuj coraz lepszą sieć dróg rowerowych w naszym mieście.

Plusem jaworznickiej komunikacji publicznej są autobusy elektryczne. To prawda, że ich rurami wydechowymi są kominy elektrowni, ale samochód elektryczny nawet korzystający z energii z elektrowni węglowych emituje wciąż ok. 25% mniej gazów cieplarnianych niż pojazdy z silnikami spalinowymi [1].

W porównaniu z innymi miastami o podobnej wielkości mamy dobry transport zbiorowy. 180 zł to mniej niż jeden bak paliwa. To prawda, że nasze autobusy są czasem przepełnione, a jeśli ktoś mieszka na Jeziorkach i pracuje na Elektrowni to może narzekać na częstotliwość kursów. Ale jeśli mieszkasz na Podłężu, a pracujesz w Śródmieściu albo w ścisłym centrum Katowic - jesteś bez wymówki ;)

✔️ Wymień źródło ogrzewania domu na niskoemisyjne

Indywidualne piece opalane węglem są główną przyczyną powstawania smogu w naszym mieście. W Jaworznie obowiązuje uchwała antysmogowa - według przepisów prawa do końca 2021 r. konieczna będzie wymiana wszystkich tzw. „kopciuchów” - kotłów na węgiel lub drewno, które nie spełniają żadnych norm emisyjnych [2]. Weź dotacje z Urzędu Miasta. Rozważ instalację niskoemisyjnego źródła ciepła (gazowe, pompa ciepła). Zainteresuj się OZE (odnawialnymi źródłami energii).

✔️ Oszczędzaj wodę. Pij kranówkę!

Nawet jeśli nie dostrzegamy tego z naszej perspektywy - w naszym kraju często panują susze, również w tym roku. Co prawda woda wędruje w obiegu, ale pamiętajmy o tym, że zużyta przez nas potrzebuje czasem dziesiątek lat, żeby trafić do wód głębinowych. Zużyte zasoby wody należy zutylizować oraz uzdatnić, co jest związane z kosztem energetycznym, emisją gazów cieplarnianych i wytwarzaniem odpadów.

Nie przedłużaj pryszniców. Zakręcaj wodę w czasie namydlania ciała, podobnie w czasie mycia zębów lub golenia. Jeśli mieszkasz w domu - do celów gospodarczych wykorzystuj deszczówkę.

Jak zapewniają Wodociągi Jaworzno sp z o o, jaworznicka zimna woda z kranu nadaje się do bezpośredniego spożycia [2]. Potwierdzamy - jest naprawdę smaczna! Pijąc kranówkę oszczędzisz wodę, pieniądze oraz unikniesz używania plastikowych butelek.

✔️ Ogranicz wytwarzanie odpadów, unikaj wyrobów z plastiku

Jak zapewne słyszałeś - nasza planeta tonie w plastiku. W przeciwieństwie do szkła, polimery recyklingują się tylko „w dół” - za każdy razem powstaje produkt gorszej jakości. W pewnym momencie nie da się go ponownie przetworzyć.

Pewnie widziałeś obrazki dalekich mórz i oceanów po których pływają niezliczone tony plastiku. Ale jak donosi najnowszy Kwartalnik Przekrój - nawet w naszym stosunkowo czystym Bałtyku jest mnóstwo mikroplastiku który dostaje się do mięsa ryb które trafiają na półki naszych sklepów [3].

Na zakupy chodź z własną, wielorazową torbą. Nie pakuj każdego produktu do osobnego woreczka foliowego! W czasie spotkań z przyjaciółmi staraj się nie używać plastikowych naczyń jednorazowych. Unikaj plastikowych słomek. Zaopatrz się w butelkę wielokrotnego użytku na wodę.

Staraj się wytwarzać mniej odpadów. Kupuj i sprzedawaj rzeczy używane. Zainteresuj się inicjatywą Zero Waste. W miarę możliwości ogranicz spożywanie mięsa i produktów odzwierzęcych - jak podaje raport FAO, hodowle bydła wiążą się z ogromnymi kosztami środowiskowymi (emisja znacznej ilości gazów cieplarnianych, wycinka lasów pod pastwiska, zużycie zbyt wielu zasobów wody) [4]. Jeśli ciężko Ci jest - podobnie jak nam - zrezygnować całkiem z mięsa, może na początek zorganizuj sobie jeden wegański dzień w tygodniu? Źródłem inspiracji na pewno będą jaworznickie spotkania Wegańskiej Kuchni Społecznej organizowanej przez kolektyw Alternatywna Kultura.

✔️ Jeśli mieszkasz w domu lub korzystasz z ogródka działkowego - nie pal zielonych odpadów. Zbuduj kompostownik.

Wypalanie traw wyjaławia glebę, zabija zwierzęta, i wywołuje pożary. Dym powstający ze spalania resztek traw i odpadów zielonych jest bardzo szkodliwy - zawiera między innymi rakotwórcze wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne oraz dioksyny [5]. Wypalanie roślin jest zabronione przez polskie prawo i według ustawy za naruszenie tego przepisu można zostać ukaranym mandatem, grzywną lub nawet aresztem. W myśl uchwały antysmogowej, w Jaworznie można palić tylko drewno bardzo suche, sezonowane.

Jak podaje MZNK w Jaworznie - odpady biodegradowalne od kwietnia do listopada odbierane są trzy lub cztery razy w miesiącu [6].

✔️ Oszczędzaj energię elektryczną

Energia elektryczna w naszym mieście pochodzi przede wszystkim z nieodnawialnych źródeł, głównie z węgla. Wyłączaj światło w pomieszczeniach w których nikt nie przebywa, używaj żarówek energooszczędnych oraz odłączaj nieużywane zasilacze. Nie nadużywaj klimatyzatorów - to one pochłaniają najwięcej energii latem.

Korzystajmy z zasobów Ziemi odpowiedzialnie - będziemy zdrowsi, a przyroda Jaworzna będzie nam za to wdzięczna.

Jaworznicki Alarm Smogowy, 17 lipca 2018

Źródła:

[1] https://www.transportenvironment.org/sites/te/files/publications/TE%20-%20draft%20report%20v04.pdf?fbclid=IwAR2esdxWZ5Tnn_SaHI0LgvluR1rWnjRaf4zmZkGKOVWyiV-KAOi7jFcfuSo
[2] http://www.wodociagi.jaworzno.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=805%3Abezpieczna-zdrowa-woda&catid=34&Itemid=491&fbclid=IwAR1xJ8ezkJ8DRhr_Ihz4ogQjowkBILfWCtWRzmz0ejajugt9R1WyGgDS9-Y
[3] „Plastik w brzuchu śledzia”, Łukasz Kaniewski, Przekrój, nr 3 (3562)/18, ss. 82-84
[4] http://www.fao.org/docrep/010/a0701e/a0701e00.HTM
[5] http://www.um.jaworzno.pl/pl/aktualnosci/3734/wypalanie_traw_jest_karalne.html
[6] http://mznk.jaworzno.pl/wp-content/uploads/Zabudowa-jednorodzinna-2018.pdf